Μάθετε πότε πρέπει να κάνετε δερματολογικό έλεγχο «ελιών», ποια σημάδια να προσέχετε και πώς προλαμβάνεται ο δερματικός καρκίνος. 

Μετά από ένα καλοκαίρι με ακραίες θερμοκρασίες και έντονη ηλιακή ακτινοβολία, είναι πολύ σημαντικό να δώσετε ιδιαίτερη προσοχή στους κινδύνους του ηλιακού εγκαύματος. Ακόμη και 15-20 λεπτά έκθεσης στον ήλιο μπορούν να προκαλέσουν ερυθρότητα σε φυσιολογικούς τύπους δέρματος, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος.

Για τον λόγο αυτό, η περίοδος μετά το καλοκαίρι είναι η ιδανική στιγμή για τον ετήσιο έλεγχο των ελιών σας. Η έγκαιρη διάγνωση μιας κακοήθους ελιάς μπορεί να είναι καθοριστική, καθώς αποτρέπει την πιθανή εξάπλωση της νόσου.

Τι είναι οι Σπίλοι;

Οι «Κοινοί» Σπίλοι (ελιές) ανευρίσκονται στην πλειονότητα των ανθρώπων σε μικρούς ή μεγαλύτερους αριθμούς. Μπορεί να είναι παρόντες από τη γέννηση «Συγγενείς Σπίλοι», οι περισσότεροι όμως εμφανίζονται κατά την παιδική/εφηβική ηλικία ή κατά την πρώιμη ενήλικη ζωή.

Κάποιοι σπίλοι είναι επίπεδοι, άλλοι προεξέχουν από το δέρμα, ενώ το χρώμα τους ποικίλλει. Οι περισσότεροι είναι ακίνδυνοι, ασυμπτωματικοί και δε χρήζουν καμίας θεραπείας. Εξαιρούνται αυτοί που τραυματίζονται συχνά, καθώς και αυτοί που εμφανίζονται σε ηλικίες άνω των 45-50 ετών.

Από την άλλη, οι «Δυσπλαστικοί» Σπίλοι χαρακτηρίζονται, συνήθως, από μεγαλύτερο μέγεθος, ποικιλοχρωμία ή ασυμμετρία. Παρότι συχνά είναι καλοήθεις, έχουν κάποια «άτυπα» και ύποπτα χαρακτηριστικά, τα οποία μπορεί να θυμίζουν αυτά του Μελανώματος. Για το λόγο αυτό, συνιστάται η στενή παρακολούθηση ή και η αφαίρεσή τους.

Διαβάστε περισσότερα: Σπίλοι - Μελάνωμα

Ο κανόνας ABCDE: Πότε να ανησυχείτε;

Εκτός από την εμφάνιση νέων ελιών, οι αλλαγές σε υπάρχουσες ελιές αποτελούν σημαντικά προειδοποιητικά σημάδια. Οποιαδήποτε ορατή αλλαγή θα πρέπει να σας οδηγήσει σε επίσκεψη σε ειδικό.

Η αυτοεξέταση είναι απαραίτητη για την πρόληψη. Χρησιμοποιήστε τον κανόνα «ABCDE», ο οποίος συνοψίζει τα σημάδια που πρέπει να προσέχετε:

• A - Asymmetry (Ασυμμετρία): Τα δύο μισά της ελιάς δεν ταιριάζουν μεταξύ τους
• B - Border (Όρια): Ακανόνιστα, οδοντωτά ή θολά όρια
• C - Color (Χρώμα): Ανομοιόμορφο χρώμα με πολλές αποχρώσεις
• D - Diameter (Διάμετρος): Μέγεθος μεγαλύτερο από 6 χιλιοστά
• E - Evolution (Εξέλιξη): Αλλαγές σε μέγεθος ή εμφάνιση ή νέα συμπτώματα, όπως κνησμός ή αιμορραγία

Διαβάστε επίσης: Μελάνωμα: Αιτίες, συμπτώματα και πρόληψη

Γιατί είναι σημαντικός ο τακτικός έλεγχος των ελιών;

• Έγκαιρη διάγνωση: Ο δερματικός καρκίνος μπορεί να μην εμφανίζει συμπτώματα, παρά μόνο ορατά σημάδια. Ο έλεγχος ελιών βοηθά στον εντοπισμό πρώιμων αλλαγών, μειώνοντας τον κίνδυνο σοβαρής νόσου.
• Εξειδικευμένη αξιολόγηση: Παρότι η αυτοεξέταση είναι σημαντική, οι τακτικοί ιατρικοί έλεγχοι είναι απαραίτητοι. Εάν παρατηρήσετε κάποια αλλαγή, συμβουλευτείτε άμεσα δερματολόγο.
• Μεταβλητότητα ελιών: Οι ελιές μπορούν να αλλάζουν με τον καιρό, ενώ μπορούν να εμφανιστούν και καινούριες. Για αυτό είναι σημαντικό να επισκέπτεστε δερματολόγο τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο - ιδιαίτερα αν έχετε ανοιχτόχρωμο δέρμα, πολλές ελιές ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του δέρματος. Σε αυτές τις περιπτώσεις, συνιστάται έλεγχος δύο φορές τον χρόνο.

Η Χαρτογράφηση Σπίλων είναι ο ασφαλέστερος και πιο σύγχρονος τρόπος ψηφιακής αποθήκευσης σε ηλεκτρονικό υπολογιστή όλων των ύποπτων βλαβών του δέρματος και δημιουργίας εξατομικευμένου ψηφιακού αρχείου, για την παρακολούθηση πιθανών αλλαγών και την πρόληψη του μελανώματος και άλλων δερματικών καρκίνων.

Διαβάστε επίσης: Καρκίνος του Δέρματος: Συμπτώματα, τύποι, διάγνωση και σύγχρονες θεραπείες

Παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του δέρματος

• Αρκετοί παράγοντες μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος:
• Ομάδες υψηλότερου κινδύνου: Άτομα με πολύ ανοιχτόχρωμο δέρμα, ανοιχτόχρωμα μάτια, κόκκινα μαλλιά και τάση για ηλιακό έγκαυμα είναι πιο ευαίσθητα στις βλαβερές επιδράσεις της υπεριώδους ακτινοβολίας.
• Τρόπος ζωής: Η συχνή ηλιοθεραπεία, η χρήση σολάριουμ και επαγγέλματα με παρατεταμένη έκθεση σε εξωτερικούς χώρους αυξάνουν τον κίνδυνο.
• Ηλιακά εγκαύματα στην παιδική ηλικία: Όσοι είχαν σοβαρά ηλιακά εγκαύματα ως παιδιά διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο.
• Οικογενειακό ιστορικό: Οικογενειακό ιστορικό δερματικού καρκίνου, ιδιαίτερα μελανώματος, απαιτεί αυξημένη επαγρύπνηση και τακτικό έλεγχο.
• Εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα: Άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό είναι επίσης πιο επιρρεπή στον δερματικό καρκίνο.

Διαβάστε επίσης: Είναι το σολάριουμ ασφαλές για το δέρμα; 5 μύθοι για το τεχνητό μαύρισμα

Πώς αντιμετωπίζουμε εμείς το μελάνωμα

Η Δερματολόγος Αικατερίνη Κιριμλίδου – Χαρίση είναι εξειδικευμένη στη διάγνωση του μελανώματος με τη χρήση της Δερματοσκόπησης και διενεργεί μεγάλο φάσμα δερματοχειρουργικών επεμβάσεων, σε περιπτώσεις βλαβών του δέρματος και δερματικών παθήσεων.

Τα ιατρεία μας είναι εξοπλισμένα με υπερσύγχρονα μηχανήματα Ψηφιακής Δερματοσκόπησης και Χαρτογράφησης Σπίλων (ελιών).

Η γιατρός έχει συμμετάσχει σε course του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Graz στην Αυστρία το 2015 (International Short Course on Dermoscopy), ενώ είναι μέλος της Διεθνούς Εταιρείας Δερματοσκόπησης (International Dermoscopy Society) και της Ελληνικής Εταιρείας Δερματοσκόπησης.

Επικοινωνήστε άμεσα μαζί μας, αν θέλετε να εξεταστείτε.

*Με πληροφορίες από drrose.hu
**Photo credit: Magnific